Balans opmaken

Na ruim twee maanden bij BCDP is het wel eens tijd om de balans op te maken; tenslotte was het de bedoeling om een tijd mee te lopen met alle activiteiten van BCDP en vervolgens te bepalen waarmee ik me de rest van mijn tijd hier ga bezighouden. En dat heb ik nu min of meer op een rijtje.

Allereerst hebben we, zoals je eerder hebt kunnen lezen, een redelijk concreet idee uitgewerkt voor wat betreft de sanitaire voorzieningen in Banda. Helaas komt het voorstel dat we bij de British High Commission hebben ingediend niet in aanmerking voor subsidie, omdat we uiteindelijk toch te laat waren met de aanvraag. Heel teleurstellend na al het harde werk, maar niet getreurd, want ik wil het voorstel verder gaan uitwerken en aanvullen, zodat het naar andere organisaties gestuurd kan worden. Ergens moet toch een donor te vinden zijn die wat in het voorstel ziet.

Daarnaast was het al vanaf het begin mijn bedoeling om met de waterkiosken in Banda aan de slag te gaan. Daar zijn er momenteel 14 van, waarvan er twee prima in orde zijn, er twee gesloten zullen worden vanwege het beperkte gebruik en er dus tien overblijven die hard aan onderhoud toe zijn. Inmiddels heeft een aantal mensen een gulle bijdrage geleverd op mijn rekening bij Kidogo (giro 110 35 79) dat voor ofwel onderhoud ofwel een nieuwe kiosk (daarvan zijn er twee nodig) kan worden gebruikt. Mijn idee is om eerst de bestaande kiosken, die nu meer dan tien jaar oud zijn, op te lappen alvorens iets nieuws neer te zetten. Hoewel het geld er is, wil ik toch wachten met actie ondernemen. De water vendors, die het water uit naam van BCDP verkopen, hebben namelijk al vier maanden geen salaris ontvangen. En het is nogal moeilijk uit te leggen waarom er wel geld is voor een nieuw dak of een slot, maar niet voor hun loon. Dus dat moet eerst netjes worden opgelost, en zeker niet met geld van Kidogo. Bovendien vind ik dat BCDP eerst zijn zaakjes op orde moet hebben voordat er zomaar geld komt. Wat me meteen bij het volgende onderwerp brengt.

De projectvoorstellen van BCDP zoals ze er nu liggen, zijn niet altijd even degelijk. Waar het met name aan ontbreekt, is transparantie in de boekhouding en gedetailleerde informatie. Het is wel makkelijk om te zeggen dat er 500 euro voor dit of dat nodig is, maar hoe veel een deur of een dak kost, en hoe veel er van elk nodig zijn, is informatie waarom elke donor vraagt. En natuurlijk kan Floor dat best allemaal voor BCDP op een rijtje zetten, maar wie gaat het dan doen als ik er niet meer ben? Dus is het handiger als BCDP daar lekker zelf mee aan de slag gaat en ik over de schouder meespiek en links en rechts wat tips geef. Wat overigens heel erg frustrerend kan zijn, want het gaat allemaal tergend langzaam, maar daar kan ik niets aan veranderen, dat is nou eenmaal zoals het is.

Ergens in bovenstaand stukje kwam ineens het woord ‘boekhouding’ voorbij geloof ik. Daar kan ik ook hele verhalen over vertellen, maar ik zal het even samenvatten. Er is een boekhouder en een treasurer bij BCDP, en die doen van alles (vooral heel veel cijfers in tienvoud in een heleboel schriften en grote boeken invullen en bier drinken), maar in elk geval geen maandelijkse rapportages verzorgen. Sinds ik bij BCDP zit, heb ik nog geen enkel financieel verslag gezien en is ook het Finance subcommittee nog niet een keer bij elkaar gekomen. Daar hebben we al eerder wat kritische geluiden over laten vallen, maar aangezien daar geen gehoor aan werd gegeven en we tegelijkertijd wel van alle kanten horen dat er nergens geld voor is, zijn we van de week maar eens even op een rijtje gaan zetten welke dingen er allemaal betaald moeten worden en hoe veel geld er daarvoor op de bank staat. En dat was heel erg schrikken. Afgelopen vrijdag hebben we onze zorgen geuit in de bestuursvergadering, en er maar meteen een soort workshopje (voor de insiders: met sticky wall) van gemaakt. Men mocht bepalen welke zaken de hoogste prioriteit hadden. Er waren ongeveer 15 items waaruit gekozen kon worden, en er konden er uiteindelijk drie betaald worden. En daar waren geen salarissen bij. Bij elk item dat op het bord kwam, hoorde je een harde oeh en ah, en zag je iedereen nog witter wegtrekken. En dat in Afrika… Nou zijn Mo en ik zeker geen financiële wizards en kwamen we hier pas mee na een maand of twee, maar zo’n overzicht maken, dat hadden ze bij BCDP zelf nog niet bedacht. In elk geval heeft het wel een schrikeffect gehad. En een nieuwe taak voor mij met zich meegebracht: meedenken over hoe BCDP er financieel weer bovenop kan komen, want als het zo doorgaat, is er over een paar maanden geen BCDP meer. Een hels karwei, dus als je nog ideeën heb, dan hoor ik het graag. En als je toevallig een suikeroom of suikerbaas hebt die makkelijk 3500 euri ofzo kan missen, dan is 'ie/zij natuurlijk van harte welkom.

Naast bovenstaande zaken wil ik in elk geval ook iets gaan doen aan het vuilnisprobleem in Banda. Er was een grote vuilnisverzamelplek maar die is er per 1 januari niet meer, dus er moet iets van een vuilnisophaaldienst in het leven worden geroepen, waarschijnlijk in samenwerking met Kampala City Council, de gemeente, waar allerlei corrupte figuren rondlopen, een uitdaging dus. En/of een campagne starten waarmee mensen worden gedwongen de waterafvoeren leeg te scheppen, want die worden nu als veredelde vuilnisbak gebruikt, terwijl het afvalwater op straat wordt gegooid.

En natuurlijk wil ik ook zo nu en dan een workshop organiseren en faciliteren, zoals die van de Youth Truck van vorige week en de strategische planning die we zaterdag 20 januari hebben gedaan. Deze was het vervolg op de evaluatie van december, en liep lekker, met een goede opkomst en goed werk van de deelnemers. Die workshops zijn enorm leuk om te bedenken en te doen, en het wordt ook steeds gemakkelijker om een praatje voor een groep te houden, ook nooit verkeerd.

Overigens zijn dit allemaal dingen die op de een of andere manier heel handig zijn voor BCDP, maar vooral ook om zelf wijzer van te worden. Leren doe ik hier elke dag, dus ook al laat ik geen tastbaar iets achter, dan nog heeft deze hele onderneming voor mijzelf, en ook voor BCDP, nut gehad. Wat me bij een laatste puntje brengt. Soms krijg ik uit Nederland de vraag wat ik nou eigenlijk echt heb gedaan tot nu toe. Ik heb de indruk dat veel mensen denken dat ik bijvoorbeeld een waterkiosk of een school ga neerzetten, iets heel concreets en tastbaars. Maar wat vooral mijn bedoeling is, is om BCDP een aantal inzichten en handvaten te geven die ze kunnen gebruiken om deze zaken zelf te realiseren. Capaciteitsversterking dus. En het is erg lastig om te zeggen wat er in dat opzicht tot nu toe is bereikt. Vooral omdat alles zo ontzettend g***kolere langzaam gaat dat je je dus afvraagt, zoals ik eerder al zei, of het ooit nog goed gaat komen met Afrika.

Ter illustratie het huis van Mo. Want ook Mo is inmiddels verhuisd naar haar nieuwe optrekje in Bukoto, een wijk verderop. In december was het huis nog niet helemaal af: er ontbrak nog een keuken, en er was wel een badkamer, maar die bestond uit een miniscuul hokje met een gat-in-de-grond-wc met een douche BOVEN de wc. Dus er zou een tweede badkamer bij komen. Dit alles zou een weekje duren, maar per 1 januari kon ze toch echt verhuizen. Je voelt ‘m al aankomen: tot op de dag van vandaag is de keuken een puinzooi, kampeert ze in haar eigen huis en ontbreken er nog allerlei essentiële zaken, zoals oogjes om het bekende mzungu-anti-inbraakhangslot aan te hangen, deuren, handvaten om de ramen dicht te houden enz. En dan te bedenken dat ze met ZES man bezig zijn. En de elektricien van de week het glas voor de deur aan het snijden was, wat uiteraard mislukte. En als ze dan haar teleurstelling en toch wel enigszins woede aan de huisbaas uit over het feit dat zaken die ze al een maand geleden heeft aangezwengeld nu nog steeds niet zijn geregeld, krijgt ze als antwoord een zucht en de vraag wat ’ie dan toch met ‘all those Jameses’, zoals ‘ie de werklui noemt, aan moet. BELOOF dan ook niets, en zeg niet dat het morgen allemaal af is, want dat kun je niet waarmaken. Maar goed, net als in Spanje is ‘morgen’ een rekbaar begrip en verwijst naar alles wat na vandaag komt.

En net zo langzaam als er een (overigens scheef) huis wordt neergezet, zo lang duurt het ook om een miniscuul ideetje te laten doordringen bij BCDP.

Gelukkig gaat het verder helemaal goed met Uganda, althans volgens de reportage die van de week op tv was. De president is geweldig bezig, het land is rijk, de gaten in de wegen worden gevuld, iedereen is gelukkig. Geen puntje van kritiek. Nou ja, alleen dan over het feit dat de stroom soms uitvalt. Maar dat komt omdat het economisch ZO enorm goed gaat, dat het elektriciteitsbedrijf de enorme vraag naar stroom van het bedrijfsleven niet aankan. Een gegeven dat niet helemaal overeenkomt met de andere info die me bereikte, namelijk dat de stroom wordt verkocht aan Kenia, waar ze er lekker veel voor vragen. En geen Ugandees die iets van dat geld te zien krijgt natuurlijk.

Al met al gaat het dus goed hier!!!